Frankrijk is een dichtbebost land en dat merk ik heel goed hier in Les Landes. Enkele cijfers.
Les Landes staat op 3
75%, dat is 12,6 miljoen hectare Frans bos behoort aan particuliere eigenaren. Het resterende kwart is verdeeld in staats- (1,3 miljoen hectare) en openbare bossen (2,7 miljoen hectaren)*)
In het Zuidwesten van Frankrijk (w.o. Les Landes) is het particuliere bezit zelfs groter, ca. 90%. Overigens zijn de privébossen meestal open voor het publiek.
Het Franse bosgebied is in de loop der tijd enorm uitgebreid. Van 8,9-9,5 miljoen hectare in 1830 naar 16,9 in 2018. In de top drie van de dichtst beboste gebieden staan
- Corsica,
- Var
- Les Landes
Het grootste kunstmatige bos in West-Europa
Het bos van Les Landes bestaat ongeveer 2000 jaar geleden al, maar vooral aan de kust. De uitbreiding is het resultaat van kunstmatige aanplant van zeedennen, de belangrijkste boom in het bos van Les Landes en de Gascogne.
De dennenbossen in Les Landes leveren tegenwoordig voornamelijk hars, timmerhout, papier enverpakkingen. De papierfabriek ben ik al tegengekomen. Plotseling dichte mist op een heldere dag? Dat is de papierfabriek. Daarnaast worden zeeden ook gebruikt voor de productie van energie en andere houtproducten. Hars wordt in steeds mindere mate gewonnen. Dit product is grotendeels door kunstharsen van de markt verdrongen.
Productiebossen
De bomen staan in rijen, vaak dicht op elkaar, van dezelfde soort en leeftijd. Voortdurend zie ik hier grote hoeveelheden omgehakte dennen. Als een boom een omvang van 8-10 cm heeft dan hakken ze één op twee eruit, zodat de rest kan doorgroeien. Na jaren gebeurt dat nog een keer. Uiteindelijk zijn de overgebleven bomen met 35-40 jaar volwassen en wordt zo’n perceel in zijn geheel omgehakt. En nieuwe bomen worden geplant.
Monocultuur
Deze monocultuur van dennen is ecologisch gezien niet meer van deze tijd. Gevoeligheid voor plagen (schimmels en insecten zoals de dennenprocessierups), vatbaarheid voor verdroging. En tegenwoordig heel urgent: bosbranden door de droogte. Begroeiing onder de bomen en het hars zijn heel gevaarlijk geworden. Ook rondom de huizen. Er zijn voorstellen om de monocultuur om te vormen tot een meer gemengd bos om die problemen tegen te gaan. Ik zie dat al gebeuren, voorzichtig aan.
*)Zo werkt het in Nederland. In Frankrijk vermoedelijk ook.
Staatsbosbeheer beheert natuurgebieden die onder hun verantwoordelijkheid vallen, terwijl openbaar bos vaak toegankelijk is voor het publiek zonder specifieke beheersorganisatie. Staatsbosbeheer richt zich op natuurbeheer en het beschermen van biodiversiteit in deze gebieden.